کاربر گرامی این مقاله در دوبخش تهیه شده است چنانچه مایل به مطالعه متن کامل مقاله هستید لطفا ابتدا بخش یک این مقاله را مطالعه نمایید. باتشکر

 

سوال اصلی
میزان دستیابی به اهداف آموزش از راه دور در کشور تا چه اندازه موفقیت آمیز بوده است؟

سوالات فرعی
1. میزان دستیابی به اهداف آموزش از راه دور در مراکز از حیث منابع وساختار مراکز(دولتی و غیردولتی) تا چه اندازه موفقیت آمیز بوده است؟
2. آموزش از راه دور به عنوان دومین فرصت آموزشی تا چه اندازه به رضایت مندی دانش آموزان و رفع نیازهای ناشی از فرصت از دست رفته تحصیلی منجر گردیده است؟
3. آموزش از راه دور تا چه اندازه به توسعه انعطاف در شیوه های متنوع آموزشی منجر شده است ؟
4. آیا مؤسسه آموزش از راه دور نسبت به گسترش فرهنگ استفاده از ابزارها و تکنولوژی های آموزشی و نوین (ICT,IT)موفق و موثر بوده است؟
5. میزان تأثیرگذاری آموزش از راه دور در خودآموزی دانش آموزان به طور نسبی چگونه بوده است؟
6. مراکز مجری آموزش از راه دور تا چه اندازه در اجرای برنامه های آموزشی مصوب شورای عالی مؤسسه موفقیت آمیز بوده اند؟


آموزش از راه دورطبق اساسنامه مؤسسه این گونه تعریف می شود:

آموزشهایی است که بر اساس برنامه های مصوب وزارت آموزش و پرورش برای آموزش تمام یا بخشی از موضوعات درسی دوره آموزش متوسطه، (راهنمایی تحصیلی، متوسطه وپیش دانشگاهی) با تأکید بر فراگیری دروس از طریق دیداری یا شنیداری و کاهش ساعات حضور در کلاسهای درس بر حسب موضوع دروس انجام می پذیرد به عبارت دیگر آموزش از راه دوراز طریق مراکز به صورت مکاتبه ای (ارسال کتاب و لوح فشرده برای دانش آموزان، تشکیل محدود کلاسهای رفع اشکال و هدایت و مشاوره آموزشی) ارائه می شود. در این تحقیق آموزش ازراه دور، اجرای برنامه های آموزشی و درسی به شیوه مکاتبه ای و مجازی است.

 ویژگیهای نظام آموزش از راه دور:

اگر با شیوه آموزش از راه دور مجموعه ای از فرایند های تحصیلی کامل را ارائه کنیم، می توانیم این ادعا را داشته باشیم که با رویکرد و روشی نوین نظام کاملی مبتنی بر ویژگی ها و شاخص های جدید تأسیس کرده ایم. به طور خلاصه می توان در حالت مقایسه ای ویژگی های نظام آموزش از راه دور را به منزلۀ نظامی نوین با نظام جاری آموزش به منزله نظامی سنتی به موارد زیر اشاره شده است.
 مقایسه نظام های سنتی آموزش و آموزش از راه دور

ویژگی های نظام آموزش سنتی
دانش آموزان مدرسه می روند تا علم و دانش بیاموزند.
مطالب آموختنی فقط در چهاردیواری مدرسه است.
دانش آموز به طور فعال و خلاق درصدد یادگیری نیست.
محتوای مکتوب معلم آموز است.
آموزش ها کاملا مستقیم و معلم تنها عامل و منبع یادگیری است.                                                                                     از ابزارهای نوین آموزشی در یادگیری استفاده   نمی شود.        ممکن است معلم غیرتخصصی باشد.                                        دلیل و نیازی برای تهیه سخت افزارهای الکترونیک نیست.            کار معلم تلقین افکار و اندیشه است.                                         آموزش و یادگیری برای دانش آموز فاقد انگیزه است.                   دانش آموز از اعتماد به نفس کافی برخوردار نیست.                    در خارج از مدرسه امکان یادگیری از طریق تعامل باهمکلاسان کمتر است.                                       

ویژگیهای نظام آموزش از راه دور

فراگیر یا دانش پژوه بدون وابستگی به مدرسه خودش می تواند توانایی های بالقوه خود را به فعلیت درآورد.                              دانش مورد نیاز را از راه های گوناگون می توان به دست آورد    محور اصلی آموزش یادگیری فراگیر است .                      محتوای مکتوب خود آموز است .                                         معلم نقش ر اهنما و تسهیل کننده یادگیری را بر عهده دارد         ابزارهای آموزشی کتاب خود آموز و انواع لوحهای فشرده است . انواع لوحه های فشرده آموزشی بسیار تخصصی تهیه شده اند. برای استفاده از محتوای آموزش نرم افزاری در اختیار،ناچار به تهیه سخت افزار است.                                                         کار معلم رهبری، رفع اشکال، یاددادن شیو ه تفکر و اندیشیدن است.                                                                            آموزش و یادگیری ناشی از احساس نیاز و همراه باانگیزه است.   در یادگیری دارای استقلال و متکی به خود است.                       یکی از شیوه های اصلی یادگیری، یادگیری گروه های مطالعاتی همدرس است.            

خلاصه یافته های حاصل از سؤالات اصلی تحقیق بر اساس نظریات مدیران ودبیران مراکز مجری.                          

 

سؤال اول: میزان دستیابی به اهداف آموزش از راه دور در مراکز از حیث منابع و ساختار مراکز (دولتی و غیردولتی) تا چه اندازه موفقیت آمیز بوده است؟

آموزش از راه دور به میزان 90 % در نظام آموزشی کشور موثر بوده است، هر چند منابع مالی وامکانات ارائه شده و همچنین نیروی انسانی به کارگرفته شده خیلی مطلوب نبوده است. درحالی که نقش مراکز غیردولتی مؤثر و مطلوب بوده است.

سؤال دوم: آموزش از راه دور به عنوان دومین فرصت آموزشی تا چه اندازه به رضایت مندی دانش آموزان و رفع نیازهای ناشی از فرصت از دست رفته تحصیلی منجر گردیده است؟

 

بیش از 70 % آموزشها در راستای نیازهای دان شآموزان طراحی شده و میزان رضایت مندی دانش آموزان، والدین آنها نیز بیش از 65 % ارزیابی شده است. لذا آموزش از راه دور به عنوان دومین فرصت آموزشی برای فراگیرانی که فرصت اول آموزشی را از دست داده اند، مفید و موثر بوده است.

 

سؤال سوم: آموزش از راه دور تا چه اندازه به توسعه انعطاف در شیوه های متنوع آموزشی منجر شده است؟

 

این نوع آموزش ها از نظر دبیران و مدیران مراکز مجری به میزان قابل توجهی (بیش از 80%)به توسعه و انعطاف شیوه های نوین آموزشی منجر شده است. هر چند که می توان روش های متنوع بسیاری در نظام آموزش از راه دور طراحی کرد.

 

سؤال چهارم: آیا مؤسسه آموزش از راه دور نسبت به گسترش فرهنگ استفاده از ابزارها و تکنولوژی های آموزشی و فناوریهای نوین IT, ICT  موفق و موثر بوده است؟

بسته های آموزشی از جمله کتاب های خودآموز، لوحه های فشرده تصویری آموزشی تا حدبسیار مطلوب در یادگیری دانش آموزان مفید و موثر بوده اند، هرچند اینترنت به عنوان منبعی فراگیرهنوز در اختیار آنها قرار نگرفته و میزان استفاده از آن ناچیز است. به نظر می رسد آموزش از راه دور تا حد بسیار زیاد به توسعۀ فرهنگ استفاده از فناوری های آموزشی و منابع الکترونیکی از نظر منابع و محتوای آموزشی منجر شده است، با وجود این از بُعد توسعه فناوری به صورت سخت افزاری و رایانه ای و همچنین اینترنت هنوز راه بسیار طولانی درپیش دارد.

سؤال پنجم: میزان تأثیرگذاری آموزش از راه دور در خو دآموزی دانش آموزان بطورنسبی چگونه بوده است؟

 

نحوه ارائه آموزش از راه دور از نظر عملکرد تحصیلی دانش آموزان بهمیزان قابل توجهی (بیش از 80 %) منجر به توسعه یادگیر یهای مستقل و خودآموزی دانش آموزان در فعالیت های آموزشی و درسی شده است همچنین این شیوۀ آموزش به طرح پرس شهای بسیارو توسعه کنجکاوی و پیگیری مباحث درسی بر اساس ایجاد انجامیده است. در این میان نقش منابع آموزشی خودآموز، مانند کتاب های خودآموز، کتاب های کار و تمرین و لوح ههای فشرده آموزشی موثر بوده است.

سؤال ششم: مراکز مجری آموزش از راه دور تا چه اندازه در اجرای برنام ههای آموزشی مصوب شورای عالی مؤسسه موفق آمیز بوده اند؟

 

میزان رعایت نظم و انضباط در کلا سهای رفع اشکال، همچنین اجرای آئین نامه ها،دستورالعمل های آموزشی و استقبال از کلا سهای رفع اشکال، مطلوب ارزیابی شده است. هرچندنحوه ارائه خدمات مشاوره ای و تشکیل گروه های همدرس و روش های تدریس متنوع معلمان تاحدودی اشکالاتی را داشته و مطلوب ارزیابی نشده است. همچنین میزان نظارت و ارزیابی ازمراکز مجری مسئولان استانی و منطق های در حد مطلوب قرار نبوده است.

خواندن نظرات شما عزیزان مایه دلگرمی ما می شود:

این تحقیق در سال تحصیلی 85-84 صورت گرفته است

چکیده ای از مقاله  دکتر محسن طالب زاده و سید علی حسینی

منبع : فصلنامه نوآوری های آموزشی